spektakl

Krawiec | Michał Kwieciński | fragment

Wideo, 2:35, reż. Michał Kwieciński, 1997 producent: Telewizja Polska

szczegóły materiału

twórcy i obsada

Opis

Demoniczny krojczy-filozof w wykonaniu Andrzeja Seweryna pokazuje, na czym w praktyce polega trzymanie władzy – Krawiec Sławomira Mrożka w reżyserii Michała Kwiecińskiego.

Majestatyczna postać przemierza dostojnie niekończące się korytarze pałacu. To prawdziwy władca tego świata – Krawiec. Mistrz elegancji i manipulacji z niezachwianą wiarą we własne siły pełni najważniejszą funkcję przy boku Ekscelencji, tego i każdego innego, zawsze. Krawiec jest doradcą oraz powiernikiem, dyskretnym i skutecznym. Dbając o projekty ubrań władcy, dba o jego pozycję, zewnętrzny wizerunek, a tym samym wpływa na sposób, w jaki Ekscelencja będzie odbierany przez otoczenie i poddanych.

Krawiec nie niesie w sobie tak silnego ładunku absurdu i ironii, z którymi kojarzone były inne utwory Sławomira Mrożka. W sztuce odnaleźć można ślady konwencji XVIII-wiecznych powiastek filozoficznych. W czasie, gdy autor pisał Krawca, podejmował próby oderwania się od kontekstu polskiego. Tematem dramatów czynił zagrożenia zachodniej cywilizacji, którą obserwował i analizował jako przybysz z zewnątrz. Z Krawca uczynił przede wszystkim opowieść o manipulacji i walce o władzę.

Personalia
Obserwując Andrzeja Seweryna w przedstawieniu Michała Kwiecińskiego, chce się powiedzieć, że tytułowa rola została skrojona jak dla niego. Może dopisać ją do takich telewizyjnych kreacji jak Ryszard III Williama Shakespeare’a w przedstawieniu Feliksa Falka (1989) czy Molierowski Don Juan w inscenizacji Leszka Wosiewicza z 1996 roku. Buduje Krawca, dbając o najmniejszy szczegół. Mimika, sposób poruszania się, artykulacja – nic nie jest pozostawione przypadkowi. „Przed rutyną uratował mnie wyjazd do Francji – mówił aktor Katarzynie Janowskiej w „Przekroju”. – Wylądowałem w Paryżu w wieku trzydziestu czterech lat. Musiałem się uczyć nie tylko języka, ale i w pewnym sensie aktorstwa. Zderzyłem się z innym światem teatralnym, z innym sposobem pracy, innymi wymaganiami”. W czasie, kiedy Seweryn kręcił Teatr Telewizji, na co dzień występował na scenach Comédie-Française (jako trzeci obcokrajowiec w historii otrzymał angaż do zespołu) oraz w paryskim Théâtre de la Colline, gdzie za główną rolę w Trudnym człowieku Hugo von Hofmannsthala (1996) krytyka okrzyknęła go najlepszym aktorem sezonu.

Krawiec
stał się wydarzeniem nie tylko dzięki Sewerynowi. Uwagę przykuwała efektowna inscenizacja Michała Kwiecińskiego, z wysmakowaną scenografią Magdaleny Maciejewskiej i muzyką Bolesława Rawskiego. „Moje życie jest dowodem na to, że nie da się zniszczyć czyjejś pasji” – zdradził w jednym z wywiadów reżyser. Mówił też: „Zrobiłem dużo dobrych przedstawień, ale we własnych oczach nie odniosłem takiego sukcesu, który by mi kazał całkowicie oddać się reżyserowaniu”. Kwieciński (doktor nauk chemicznych) twórca kilkunastu telewizyjnych spektakli, od lat z powodzeniem produkuje filmy i seriale. Zajmował się m.in. produkcją Katynia i Tataraku Andrzeja Wajdy.

Głosy z widowni
Przedstawienie zebrało wiele nagród. Twórcy zostali wyróżnieni m.in. podczas Ogólnopolskiego Konkursu na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej (za reżyserię, scenografię, muzykę oraz zdjęcia). Jury nagrodziło także role Seweryna, Krzysztofa Globisza i Cezarego Kosińskiego.

Na marginesie
Mrożek napisał Krawca w 1964 roku. Trzymał tekst w szufladzie ponad dekadę. Niedługo po jego napisaniu, obserwując premierę i sukces Operetki Witolda Gombrowicza, odnosił się do swojego dramatu bardzo krytycznie.„Krawiec to sztuka ani błaha, ani nieudana” – oceniał utwór Konstanty Puzyna, rekomendując go w roku 1977 do druku w „Dialogu”. Uważał sztukę za najlepszy utwór Mrożka napisany pomiędzy Tangiem a Emigrantami

O reżyserze

Zdjęcie reżysera
fot. Fryta 73, Wikipedia Commons, CC BY SA

Michał Kwieciński

(ur. 1951) – doktor nauk chemicznych, scenarzysta, reżyser i producent filmowy, ukończył wydział reżyserii i dramatu Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Warszawie. Okazjonalnie wystawia na scenie, m.in. w Warszawskiej Operze Kameralnej.

zobacz także

  • spektakl Wideo 1:56 Kartoteka | Konrad Swinarski | fragment Stagnacja lat 60. Konrad Swinarski w Kartotece Tadeusza Różewicza pokazuje zagubionego człowieka swoich czasów, ale „wszystko to podane w formie, jeżeli nie wulgarnej, to w każdym razie do formy tej zbliżone” – utyskiwali zdezorientowani telewidzowie.
    spektakl Wideo 1:56 Kartoteka | Konrad Swinarski | fragment Stagnacja lat 60. Konrad Swinarski w Kartotece Tadeusza Różewicza pokazuje zagubionego człowieka swoich czasów, ale „wszystko to podane w formie, jeżeli nie wulgarnej, to w każdym razie do formy tej zbliżone” – utyskiwali zdezorientowani telewidzowie.
  • słuchowisko Audio 40:42 Koniec półświni | Helmut Kajzar Zbigniew Zapasiewicz w radiowym monologu – prapremierowa realizacja tekstu Helmuta Kajzara w reżyserii Zdzisława Nardellego z 1976 roku
    słuchowisko Audio 40:42 Koniec półświni | Helmut Kajzar Zbigniew Zapasiewicz w radiowym monologu – prapremierowa realizacja tekstu Helmuta Kajzara w reżyserii Zdzisława Nardellego z 1976 roku
  • spektakl Wideo 2:27:02 Wesele | Lidia Zamkow Ponad czterdzieści lat temu „Wesele“ Stanisława Wyspiańskiego w interpretacji Lidii Zamkow wywołało spore poruszenie. Nic w tym dziwnego, skoro w przedstawieniu zabrakło chociażby Chochoła.
    spektakl Wideo 2:27:02 Wesele | Lidia Zamkow Ponad czterdzieści lat temu „Wesele“ Stanisława Wyspiańskiego w interpretacji Lidii Zamkow wywołało spore poruszenie. Nic w tym dziwnego, skoro w przedstawieniu zabrakło chociażby Chochoła.
  • spektakl Wideo 2:18 Scenariusz dla trzech aktorów | Mikołaj Grabowski | fragment Nam wszystko wolno! Wyreżyserowany przez Mikołaja Grabowskiego Scenariusz dla trzech aktorów Bogusława Schaeffera jest manifestem scenicznej nieprzewidywalności.
    spektakl Wideo 2:18 Scenariusz dla trzech aktorów | Mikołaj Grabowski | fragment Nam wszystko wolno! Wyreżyserowany przez Mikołaja Grabowskiego Scenariusz dla trzech aktorów Bogusława Schaeffera jest manifestem scenicznej nieprzewidywalności.
  • spektakl Wideo 1:35:36 2007: Macbeth | Grzegorz Jarzyna 2007: Macbeth – Grzegorz Jarzyna trawestuje „tragedię szkocką” Williama Shakespeare’a, której akcja staje się tłem dla konfrontacji cywilizacji zachodniej z islamem. Brzmi w niej przestroga, że obrońcy tej pierwszej podejrzanie łatwo zarażają się okrucieństwem fundamentalistów i popadają w szaleństwo.
    spektakl Wideo 1:35:36 2007: Macbeth | Grzegorz Jarzyna 2007: Macbeth – Grzegorz Jarzyna trawestuje „tragedię szkocką” Williama Shakespeare’a, której akcja staje się tłem dla konfrontacji cywilizacji zachodniej z islamem. Brzmi w niej przestroga, że obrońcy tej pierwszej podejrzanie łatwo zarażają się okrucieństwem fundamentalistów i popadają w szaleństwo.

podziel się wrażeniami